تور لحظه آخری gardesh.info

تور های لحظه آخری | تور لحظه آخری استانبول، تور لحظه آخری کیش

تور لحظه آخری gardesh.info

تور های لحظه آخری | تور لحظه آخری استانبول، تور لحظه آخری کیش

پست ویژه تور زمینی گرجستان ویژه نوروز 96/ 4 شب از 995 هزار تومان

پست ویژه تور 24 دور اروپا ویژه نوروز 96/ قیمت تور:3540000 تومان + 3190 یورو

طبقه بندی موضوعی
تور مالزى ارزان تور مالزى تور لحظه آخرى تور لحظه آخری تور باران آخرین تور های گردشگری متن آهنگ بزرگترین آرشیو متن آهنگ های فارسی دانلود آهنگ جدید دانلود آهنگ تبلیغ متنی جهت اطلاع از تعرفه ها کلیک کنید

Code center

فرهنگ مردم مازندران

زبان، گویش و لهجۀ مردم مازندران
گویش طبری (مازندرانی) که از گویش های کهن ایران است، زمانی متعلق به یکی از حوزه های پربار زبانی کرانه های جنوبی دریای خزر و بخش گسترده ای از شمال ایران بوده است. این گویش به علت تغییرات آوایی به وجود آمده در برخی از واژه ها، به لهجه های گوناگون تبدیل شده است. حضور تیره ها و طوایف مهاجر به منطقه، به ویژه مناطق جلگه ای و ازدواج مردم بومی با مهاجران و همچنین گستردگی رفت و آمدهای بومیان با مردم سایر مناطق استان و کشور رواج گستردهٔ رسانه های گروهی متکی به زبان امروزی پارسی و نفوذ واژگان نواحی هم جوار در محاوره های مردم، گویش جلگه ها را با دگرگونی های آشکاری نسبت به چند دههٔ قبل همراه ساخته، اما این تغییرات در میان کوه نشینان شمالی البرز مرکزی، کمتر به چشم می خورد. در واقع گویش مازندرانی در این منطقه اصیل تر و پربارتر باقی مانده است. زبان قدیم اهالی قسمت جنوبی دریای خزر و جبال طبرستان، پهلوی بوده و به این زبان تکلم می کردند و در حال حاضر هم در زبان مردم آن سامان کلمات و لغات بسیار است و بلکه می توان گفت نیمی از تمام کلمات و لغات آنها پهلوی است. هم اکنون گویش های مختلفی در زبان مردم مازندران رایج است که بررسی های انجام شده وجود ۱۴ گویش و زبان مختلف شامل مازندرانی، فارسی، ترکی، بلوچی، ترکمنی، کردی، زابلی، تاتی، عربی، گوداری، روسی، کتولی، افتری و لری را در این منطقه روشن می سازد که این خود دلیل مهاجرت های زیادی است که در این ناحیه و این استان صورت گرفته ولی به طور کلی زبان اصلی این استان فارسی با گویش مازندرانی است.
شعر در مازندران
در بسیاری از این سروده ها شاعران مازندرانی به ارتباطات اجتماعی و زندگی روزمره مردم این دیار اشاره شده است. شاعران مازندرانی بسیاری نیز در این دیار زندگی می کردند.

نمونه ای از سروده های محلی مازندرانی
بیه شو، ونه بورم، بزنم پا، صحرا ره
ها کنم داد، بزنم ونگ، برانم خی هاره
بی چراغ سو، داس گرمه دوش
در کمبه تا شو پر بی ئره
انده شومبه راه، انده زمبه ونگ، تلاخونش تا سر بی ئره
خدایا کی بونه فرو بوره شو، راه دکفم بورم تاچشمهٔ لو
شه دسو و دیم و لنگ بزنم او، بورم تخت ور خوها کنم خو
برگردان
شب شده باید بروم صحرا را زیر پا بگذارم و بگردم / داد کنم و فریاد بزنم و خوک ها را برانم / بدون روشنایی و چراغ، داس به دوش بگیرم / مزرعه را دور بزنم تا شب پرواز کند / آنقدر راه می روم و داد فریاد می زنم / تا خروس سحری آوازش را بخواند / ای خدا کی می شود که شب فرو بیفتد / تا راه بیفتم به کنار چشمه بروم/ دست و صورت و پایم را آب بزنم / و بروم کنار تختم بخوابم

ضرب المثل ها و کنایه ها
 ضرب المثل ها جلوه های ارزشمند فرهنگ مردم مازندران است که در درون خود رویدادهای تاریخی، تجارب، هنجارها و ارزش های جامعه را در بر می گیرد و از نسلی به نسلی دیگر انتقال می یابد. این جملات به طور مختصر و کوتاه با آفریده ای از طنز و کنایه، مطالب آموزنده را به طور مستقیم به مخاطبان خود انتقال می دهد.در زیر به نمونه هایی از این ضرب المثل ها در مازندران اشاره می شود.
 او خورنی، سرچشمه جه بخور.
 معنا: می خواهی آب بخوری از سرچشمه آن بخور

 کاربرد: دقت در درست انجام دادن کارها و فعالیت.


 آدم شه مرگ و نه مردم جنازه سر بوینه
 معنا: انسان می بایست مرگ خود را بر روی جنازه دیگر مردم ببیند.
کاربرد: عبرت گیری و عاقبت اندیشی.


 گل خوانی بئیری، دماوند سر گل بئیر
 معنا: اگر گل یا خاک می خواهی از سر کوه دماوند بگیر.

موسیقی در استان مازندران
گسترهٔ موسیقی مازندران افزون بر استان مازندران تا شهرهای سمنان و دامغان نیز می رسد. بر همین اساس موسیقی منطقهٔ مازندران را می توان به چند بخش جداگانه تقسیم کرد.
۱ موسیقی نواحی مرکزی مازندران: موسیقی این نواحی بر پایه اصیل ترین و کهن ترین نغمه ها و ملودی های چوپانی مازندران شکل گرفته است. محور اصلی موسیقی این بخش از سوی پنج مقام آوازی وزین و پرقدمت یعنی، طبری بلند، طبری کوتاه، کتولی بلند، کتولی کوتاه و میون کتولی و تعداد زیادی قطعهٔ ساز چوپانی است. این مجموعه اساس موسیقی آوازی و سازی مناطق مرکزی مازندران را تشکیل می دهد.
۲ موسیقی شرق مازندران: امروزه این نوع موسیقی در نواحی میان دورود ساری تا کوهپایه های طبری زبان گرگان کاربرد دارد. مهم ترین ساز در موسیقی شرق مازندران دوتار است. هسته مرکزی موسیقی شرق مازندران دومقام بزرگ هراتی است که ریشه در موسیقی ترکمنی و موسیقی شمال خراسان دارد. مضامین شعری در موسیقی شرق مازندران در برگیرنده داستان های عاشقانه، روایت هایی از کوچ، مهاجرت و اندوه است.
۳ موسیقی غرب مازندران: موسیقی این مناطق بین چالوس تا غرب نشتارود و تا گیلان گسترده است و بیشتر با نواهای چوپانی همراه است. سازهای رایج این منطقه عبارت اند از: نی، سرنا، دهل. از معروف ترین آهنگ هایی که توسط این سازها نواخته می شود می توان به طالب اشاره کرد.

امیری خوانی
مازندرانی ها رباعی های منسوب به امیری پازواری و دوبیتی های شاعران گمنام دیگر را به ترتیب امیری و طوری می نامند.امیری آوازیست که از گوشه عشاق دشتی شروع شده و به دستگاه شور فرود می کند. امیری خوان معمولاً از دانگ دوم و گاهی دانگ سوم نغمه خود را آغاز می کند، اما به ندرت امیر خوانانی هستند که از دانگ سوم شروع می کنند و به دانگ دوم و در نهایت به دانگ اول ختم می کند. امیری چون همهٔ آوازهای مازندرانی تک تمی است و به کلمات و جملاتی چون علی جان و ای جان جان و به عنوان جمله مؤخره در پایان هر بیت یا هر بند ادامه می یابد. چنانچه خواننده یک بیت را در تم آواز بگنجاند امیری کوتاه را اجرا کرده و اگر دو یا چند بیت را در تم آواز بیاورد نوع بلند آن را خوانده است. آواز امیری را معمولاً با همراهی « لله وا » (نوعی نی) می خوانند و گاهی هم از سازهای دیگر مانند کمانچه و دو تار بهره می جویند.

بازی های محلی در استان مازندران
دختران و پسران در سنین مختلف به انواع بازی های محلی می پردازند. برخی از این بازی ها شناخته شده ترند. تپ چو، تیله بازی، پرپر  کلاغ پر، هفت سنگ کا، چش بیته کا، لیپ کا، آقوز کا. این بازی ها، سرگرمی سنتی اهالی مازندران، به خصوص مردم دهات و ییلاق این منطقه بوده است و تا حدود ۵۰ سال پیش، رایج ترین سرگرمی ها به حساب می آمده که در ایام بیکاری در ایوان خانه ها، منزلگاه های رمه ها و یا در مجالس شب نشینی ها و عروسی ها، اوقات فراغت را با این بازی ها پر می کردند.از مهم ترین این بازی ها می توان به کشتی لوچو اشاره کرد.

کشتی لوچو از کشتی های محلی استان مازندران است و در گذشته در مراسم عروسی اجرا می شد. اما امروزه در بعضی از نقاط استان این کشتی همه ساله در تابستان بعد از وجین شالی، هنگام فراغت کار روستاییان و یا اعیاد مذهبی و ملی برگزار می شود. جایزهٔ برندهٔ این کشتی یک رأس گاو است که توسط اهالی خریداری می شود. برای مسابقهٔ دو نفر از کشتی گیران با تجربه به عنوان داور انتخاب می شوند، در این کشتی هرگونه ضربه زدن به بدن یا سر حریف، گرفتن انگشت، دست، سر و ضربه زدن به کتف و گرفتن گوش، خطا محسوب می شود. کشتی گیری که در یک دورهٔ چند روزه، تمامی حریفان را شکست دهد، برندهٔ مسابقه است. در طول برگزاری مسابقه، ساز و دهل نیز نواخته می شود تا شور و هیجان بیشتری به مسابقه بدهد.

پوشش سنتی مردم مازندران
نوع و چگونگی پوشش هر جامعه ای از ویژگی های خاص فرهنگی آن جامعه محسوب می شود. در مازندران هم به تناسب مناطق جغرافیایی و تنوع فرهنگی در هر منطقه انواعی از پوشش وجود داشت. 

انواع پوشاک زنان

تن پوش زنان                  سرپوش زنان                             پاپوش زنان
شلیته یا چرخی شلوار     چارقد                                          جوراب
نیم ساق                      سراقوچ (نوعی کلاه زنانه)                کوش
جومه                           گیس بند یا موباف                           گالش
نیم تنه                         مندل (سربندی از جنس کتان)          چاروق
چادر شو                       مکنا                                             سرپایی
کلیجه (چادر شب مربع شکل)  روسری                                  چکمه


تن پوش مردان                             سرپوش مردان                  پاپوش مردان
جومه یا جامه                               کلاه نمدی                      جرب یا جورب
شلوار یا تمان                                کلاه گوشی                   کوش یا کلوش
نیم تنه                      پوستین کلاه یا پوسته کلا                   چاروق، سنتی ترین پاپوش این ناحیه
تن پوشی دکمه دار یا جلزقه             شب کلاه                      چکمه
علیجه (معمولاً بلندتر از کت معمولی و تا نزدیک زانو)  عرقچین     سرپایی( دمپایی)
شولا یا لم چقا                               دستمال سر

غذا، نان و شیرینی محلی استان مازندران
مازندرانی ها همیشه به میهمانداری و میهمان نوازی مشهور بودند. غذا، تنوع و کیفیت آن در فرهنگ مازندران دارای اهمیت زیادی است. چند نمونه از غذاهای محلی مازندران در صفحه بعد اشاره می شود:

۱ آغوز مسما: خورشتی که از گردو، مرغ، ترشی انار درست می شود.
۲ دو آش: نوعی آش که با برنج و سبزی و کدو و دوغ محلی درست می شود.

۳ نازخاتون: بادمجان کبابی و له شده که به آن آبغوره، ریحان، جعفری و سیر کوبیده اضافه می شود.
۴  کهی انار: کدوی پخته همراه باقلا و عدس پخته شده با گردوی ساییده و دانه انار، که سیر داغ به آنها اضافه شده و مخلوط آن را همراه پلو می خورند.
۵  آلو خرش: مرغ پخته که همراه با تخم انار، آلوی سرخ شده و پیاز داغ پخته می شود. مهم ترین شیرینی های محلی استان مازندران
۱ آغوزنون: آرد گندم، شیر، تخم مرغ و شکر را با هم مخلوط کرده سپس لای خمیر را گردو می گذارند.
۲ پشت زیک: شکر یا قند را در یک قاشق آب حل کرده روی اجاق می گذارند بعد از آن یک قاشق روغن
و مقداری کنجد به آن اضافه کرده مایه را در سینی می ریزند و به اندازهٔ دلخواه برش می دهند.
۳ پیس گنده: این شیرینی شامل گردوی ساییده، شکر قرمز یا شیره خرمالو و آرد برنج سرخ شده و کنجد است.

تهیه شکر قرمز به روش سنتی
در چند دههٔ گذشته به منظور تهیهٔ شکر قرمز، کشت گیاه نیشکر در مناطق جلگه ای استان مازندران رواج داشته است. برای گرفتن شیره نیشکر و تبدیل آن به شکر قرمز از وسیله ای چوبی به نام کلیا که به ابتکار اهالی محل تمامی از چوب ساخته شده، استفاده می شود. به این منظور سرپناهی به ابعاد تقریبی ۵ در ۱۵ متر مربع با مصالح سنتی موجود در محل که بیشتر از نی و چوب بود برپا می شد و در وسط این سرپناه کلیا قرار می گرفت.این وسیلهٔ چوبی با نیروی محرکه، حیواناتی مانند گاو یا اسب به دور محوری حرکت دورانی داشته و در حین چرخش قطعات کوچک ساقه نیشکر در محلی به نام کلیادار فشرده شده و شیره نیشکر بر اثر فشار وارد شده به ساقه نیشکر، به وسیلهٔ لولهٔ چوبی به نام سله به داخل ظرف چوبی به نام نوکا می ریخت و با جوشانیدن شیرهٔ نیشکر در دیگ های مخصوص پس از طی مراحلی، شکر قرمز جهت مصارف غذایی تولید می شد.

بازارهای محلی استان مازندران
بازارهای روز و هفتگی، بازارهایی هستند که در آن کالاهای روزمرهٔ مردم عرضه می شود و تقریباً در کنار تمام بازارهای دائمی وجود دارد. خرید ارزان محصولات تازه توسط دست فروشان محلی از خصیصه های مهم این نوع بازارهاست و در حقیقت توسعهٔ شهرنشینی در شمال ایران رابطهٔ مستقیم با این نوع بازار دارد. بازارهای هفتگی در روزهای معینی از هفته تشکیل می شود و فروشندگان این بازارها عموماً دوره گردها هستند که اجناس خود را در ساعات اولیهٔ صبح به این بازارها می آورند. کالاهای ساخته شده شهری به طور اخص و کالاهای روستایی به طور اعم در این بازارها عرضه می شود. بازارهای سنتی از گذشته رایج بوده است.
به طور خلاصه می توان خصیصه های ذیل را در این بازارها مشاهده کرد:
۱ ایجاد روابط اجتماعی و فرهنگی به دلیل روابط چهره به چهره
۲ رفع اختلافات محلی توسط ریش سفیدان از گذشته تاکنون

مناسبت های خاص در استان مازندران


۱ نوروز خوانی: نوروزخوانان معمولاً پانزده روز قبل از فرا رسیدن عید نوروز به داخل روستاها می آیند و با خواندن اشعار در مدح امامان (ع)، طلیعه سال نو را به مردم مژده می دهند. نوروزخوانان چند نفرند که یک نفر اشعار را می خواند، یک نفر ساز می زند، نفر دیگر به نام کوله کش یا بارکش به در خانه های مردم می رود. صاحب خانه نیز با دادن پول، شیرینی، گردو، تخم مرغ، نخود و کشمش از آنان پذیرایی می کند.

اشعار نوروز خوانی
بادبهارون بیمو / نوروز سلطون بیمو/ مژده دهید به دوستان / گل به گلستون بیمو. بهار آمد بهار آمد خوش آمد/ علی با ذوالفقار آمد، خوش آمد/ نوروزتان نوروز دیگر / شما را سال نو باشد موارک.

۲ عید نوروز: هنگام تحویل سال افراد خانواده دور سفره هفت سین که با ظرافت و سلیقه خاصی توسط زنان چیده شده، می نشینند و منتظر سال نو می شوند تا پدر و بزرگ تر خانواده دعای تحویل سال را بخواند.  در این روز غذای عید، که معمولاً سبزی پلو با ماهی است آماده می شود و علاوه بر آن غذایی به عنوان خیرات برای اموات می پزند و بین مردم پخش می کنند. در گذشته در غروب شب اول سال به این اعتقاد که چراغ خانهٔ آنها همیشه روشن و نورانی باشد، به سر در خانه ها شمع یا شعله آتش آویزان می کردند.

۳ مراسم تیرماه سیزده: از دیگر مراسم سنتی و رسمی مازندران تیرماه سیزده است که در اواسط آبان هر سال برگزار می شود. البته روایت های مختلف در مورد تیرماه سیزده وجود دارد. در این شب همهٔ خانواده کنار هم جمع می شوند و تا پاسی از شب را به خوردن تنقلات و گوش دادن به قصه و افسانه های بزرگ ترها سپری می کنند. جوانان هم با در دست داشتن ترکه ای بلند که کیسه ای به انتهای آن بسته شده است. همراه کودکان به در خانه ها رفته و با سر و صدا و کوبیدن چوب به درخانه ها و لال بازی از صاحب خانه تقاضای هدیه می کنند. از طرف صاحب خانه به آنها پول، میوه و شیرینی داده می شود.هنگامی که لال به همراه گروه خود در کوچه ها شروع به حرکت می کند این اشعار را می خواند:
لال بیمو، لال بیمو، پارسال و پیرار بیمو، چل بزن دیگه بزن، لال انه لالک انه، پیسه گنده خوا انه، سال و ماه ارزون نوه، لال مار رسوا نو، لال انه لالک انه، پاربورده امسال انه.
ترجمه: لال آمده، لال آمده، پارسال و امسال آمده، چرخ نخ ریسی را حرکت بده، به دیگ بزن، لال آمد، لال کوچک آمد، کسی که شیرینی پیس کنده می خواهد می آید، سال و ماه ارزان نمی شود، لال بزرگ رسوا نمی شود، لال می آید، لال کوچک می آید، پارسال رفته امسال می آید.

۴ مراسم ورف چال (چاه برف): یکی از مراسم قابل توجه در ارتباط با آب در روستای اسک واقع در جاده هراز مراسم ورف چال است. این مراسم در یکی از روزهای جمعه در فاصلهٔ اول تا پانزده اردیبهشت ماه همزمان با ذوب آخرین برف های زمستانی برگزار می شود.  این مراسم ریشه در مبارزه با کم آبی برای مسافران و دام ها در فصل تابستان دارد. با توجه به اینکه منطقه مورد بحث در گذشته یکی از مناطق دامداری محسوب می شد، دامدارها برای تأمین آب مورد نیاز دام ها در فصل تابستان که برف های روی کوه آب می شد برف را در این چاه ذخیره می کردند تا درموقع کم آبی، آب مورد نیاز دام ها را تأمین کنند. امروزه منطقهٔ مورد بحث اهمیت گذشته خود را از نظر پرورش دام از دست داده ولی این سنت قدیمی همچنان در بین اهالی محل ادامه دارد.
۵  شب یلدا: شب اول زمستان را گت چله می نامند در این شب بنا به سنت دیرین همهٔ افراد خانواده دور هم جمع می شوند و با خوردن هندوانه، ماست، میوه و آجیل سرمای فصل زمستان را از خود دور می کنند. اعتقاد بر این است که با خوردن ماست یا هندوانه در شب یلدا، هرگز در زمستان سردشان نخواهد شد.

اعتقادات و باورهای عامۀ مردم استان مازندران
زندگی اجتماعی در هر جامعه ای آمیخته به باورهای عمیقی است که به زندگی مردم جهت می دهد. از گذشته تاکنون مردم مازندران نیز دارای باورهای خاص خود بودند و به آنها اعتقاد زیادی داشتند و هنوز هم به بسیاری از آنها عمل می کنند، برای نمونه به چند مورد از باورهایی از این دست اشاره می کنیم.

۱ اگر داروک بخونده، گنه وارش انه.
یعنی: اگر قورباغه سبز روی درخت بخواند، باران می آید.
۲ پنج شنبه نون و خرما در کامبی، تا امه مرده جه برسه.
یعنی: پنجشنبه نان و خرما بیرون می دهیم تا ثوابش به مرده ما برسد.
۳ چایی دله دار دره، مهمان قد بلندانه.
یعنی: ساقه چایی روی چای قرار گرفته، مهمان قد بلند می آید.
۴ خوی بد بدی، صدقه درها کن تا بدی اون خو بر طرف بوشه.
یعنی: خواب بد دیدی صدقه بده تا بدی آن خواب بر طرف شود.






کشتی لوچو از کشتی های محلی استان مازندران است

تیله بازی

جوراب نیم ساق

گالش نیم تنه

گیس بند یا موباف

شلیته یا چرخی شلوار

لیپ کا

مکنا

هفت سنگ کا

کلاغ پر

« لله وا » (نوعی نی)

سراقوچ (نوعی کلاه زنانه)

سرپایی کلیجه (چادر شب مربع شکل)

کوش جومه

چاروق چادر شو

موسیقی محلی استان مازندران

مندل (سربندی از جنس کتان)

چش بیته کا

آقوز کا

پوشش مردان استان مازندران

بازی های محلی در استان مازندران

موسیقی در استان مازندران

اعتقادات و باورهای عامۀ مردم استان مازندران

مناسبت های خاص در استان مازندران

پوشش زنان استان مازندران

مراسم تیرماه سیزده در استان مازندران

ضرب المثل ها و کنایه های مازندرانی

اشعار نوروز خوانی

بازارهای محلی استان مازندران

شب یلدا در استان مازندران

نوروز خوانی

امیری خوانی در استان مازندران

شعر در مازندران

غذا نان و شیرینی محلی استان مازندران

پوشش سنتی مردم مازندران

عید نوروز در استان مازندران

سروده های محلی مازندرانی

مراسم ورف چال (چاه برف) در استان مازندران

آشنایی با مازندران

زبان گویش و لهجۀ مردم مازندران

سایت سازمان میراث فرهنگی استان مازندران

و ارشاد استان

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

میراث فرهنگی و گردشگری مازندران

مازندران

اداب و رسوم مردم استان مازندران

ویژگی های فرهنگی استان مازندران

فرهنگ مردم مازندران

نظرات  (۲)

ممنونم
عالی بود
۱۵ آذر ۹۴ ، ۰۹:۴۵ مهراوه شریفی نیا
عالی بود من بازیگر فیلم کیمیا هستم در نقش کیمیا